فصل دوم: طراحي و برنامهريزي آموزش
2-1- كليات:
مرحله طراحي و برنامهريزي مبنايي براي مشخصات مربوط به طرح آموزشي را فراهم ميآورد. اين مرحله موارد زير را شامل ميشود:
الف- طراحي و برنامهريزيِ اقداماتي كه بايستي به منظور پرداختن به كاستيهاي مربوط به نیازهای آموزشی تعيين شدهاست، انجام گيرد.
ب- تعيين معيارهاي ارزشيابي نتايج آموزش و پايش فرآيند آموزش.
2-2- تعيين محدوديتها:
مواردي كه براي فرآيند آموزش محدوديتهايي را ايجاد ميكنند بايستي تعيين و فهرست گردد.
اين محدوديتها ممكن است شامل موارد زير باشد:
- الزامات مربوط به مقررات كه توسط قوانين مقرر شدهاند
- الزامات مربوط به خطمشي، از جمله آنهايي كه به منابع انساني مربوط ميشود، كه توسط سازمان مقرر شدهاند
- ملاحظات مالي
- الزامات مربوط به زمان و زمانبندي
- قابليت دسترسي، انگيزش و توانايي افرادي كه بايستي آموزش داده شوند
- عواملي از قبيل موجودبودن منابع داخلي جهت انجام آموزش يا دسترسي به ارايهدهندگان معتبر آموزش، و
- محدوديتها در مورد ساير منابع در دسترس.
2-3- روشهاي آموزش و معيار هاي انتخاب:
روشهاي آموزشي بالقوه جهت تأمين نيازهاي آموزشي بايستي فهرست شود. نحوة مناسب آموزش به منابع، محدوديتها و اهداف فهرستشده بستگي خواهد داشت. روشهاي آموزشي ممكن است موارد زير را شامل گردد:
- دورهها و كارگاهها در داخل و بيرون از سازمان
- كارآموزيها
- تربيت و مشاوره در حين كار
- خودآموزي، و
- آموختن از راه دور.
معيارهاي انتخاب روشهاي مناسب يا تركيبي از روشها بايستي تعيين شده و مدون گردد. اين معيارها موارد زير را شامل ميشود:
- تاريخ و محل
- تسهيلات
- هزينه
- اهداف آموزش
- گروه موردنظر براي آموزش
- مدت زمان آموزش و توالي اجرا، و
- نحوه ارزيابي، ارزشيابي و گواهي كردن.
2-4- مشخصات مربوط به طرح آموزش
مشخصات مربوط به طرح آموزش از اين نظر مناسب است كه درك روشني از نيازهاي سازمان، الزامات مربوط به آموزش و اهداف آموزش كه تعيين ميكند آموزش گيرندگان در نتيجة اين آموزش توانايي دستيابي به چه چيزي را خواهند داشت، فراهم ميكند.
اهداف آموزش بايستي براساس شايستگي موردنياز براي نيازهاي آموزشي باشد كه در مشخصات تدوين شدهاند تا از ارايه اثربخش آموزش اطمينان حاصل شده و تبادل اطلاعات روشن و آزادي را ميسر سازد. در اين مشخصات بايستي موارد زير مورد توجه قرار گيرد:
- الف– الزامات و اهداف سازمان
- ب – مشخصات نيازهاي مربوط به آموزش
- ج – اهداف آموزش
- د - آموزشگيرندگان (گروههاي موردنظر كاركنان).
- ه – روشهاي آموزشي و شرح خلاصهاي از مفاد آنها
- و– زمانبندي مربوط به الزامات از قبيل مدت دوره، تاريخها و مقاطع زماني مهّم
- ز– الزامات مربوط به منابع از قبيل مواد آموزشي و كاركنان آموزشدهنده
- ح – الزامات مالي
- ط– معيارها و روشهاي تعيينشده براي ارزشيابي نتايج آموزشي
2-5- انتخاب ارايهدهندة آموزش
هر ارايهدهندة بالقوة داخلي يا بيرونيِ آموزش بايستي قبل از انتخاب شدن براي ارايه آموزش مورد بررسي جدي قرار گيرد. اين بررسي ميتواند ارزشيابي اطلاعات كتبي ارايهدهنده آموزش (براي مثال كاتالوگها، بروشورها) و گزارشهاي ارزيابي را شامل گردد. اين بررسي بايستي مبتني بر مشخصات مربوط به طرح آموزش و محدوديتهاي شناساييشده، باشد.
اين انتخاب بايستي در يك توافقنامه يا قرارداد رسمي كه در آن متولي، نقشها و مسئوليتهاي فرايند آموزش تعيين ميشود، ثبت گردد.
ادامه دارد
