ماده 1: كليه كارگاه‏هاي موجود و كارگاه‏هايي كه در آتيه تاسيس مي‏شوند بايد مقررات عمومي مربوط به حفاظت و بهداشت كار را كه در اين آيين نامه مقرر مي‏شود به استناد ماده 58 قانون كار رعايت نمايند.

فصل اول - ساختمان

ماده 2: ساختمان كارگاه‏ها و كارخانه‏ها بايد با وضع آب و هواي محل متناسب باشد.

ماده 3: براي هر كار كارگر در كارگاه حداقل بايد 12 متر مكعب فضا منظور گردد و فضاي اشغال شده به وسيله ماشين آلات يا ابزار و اثاثيه مربوط به كار همچنين فضاي بالاتر از ارتقاع سه متر جزء فضاي مزبور محسوب نمي‏شود.

ماده 4: سقف و بدنه و كف عمارات كارگاه بايد با مصالحي ساخته و اندود شود كه از نفوذ رطوبت به داخل كارگاه جلوگيري نمايد و حتي الامكان مانع نفوذ گرما و يا سرماي خارج گردد.

ماده 5: كف عمارات كارگاه بايد هموار و بدون حفره بوده و به نحوي مناسب مفروش شود كه قابل شستشو باشد و توليد گرد و غبار نكند و موجب لغزيدن كارگران نگردد.

در مواردي كه نوع كار اقتضاي ريخته شدن آب را به كف كارگاه داشته باشد بايد كف كارگاه داراي شيب متناسب و مجراي مخصوص براي خروج آب و جلوگيري از جمع شدن آب در كف كارگاه باشد.

ماده 6: در محل‏هايي كه مواد شيميايي و سمي به كار مي‏برند بايد بدنه ديوار كارگاه تا يك متر و شصت سانتيمتر ارتفاع از كف زمين قابل شستشو باشد.

ماده 7:در صورتي كه در ساختمان كارگاه دهانه‏ها يا سوراخ‏هايي موجود باشد كه احتمال سقوط اشخاص برود بايد به وسيله نصب پوشش‏هاي فلزي محكم و نرده‏هايي كه حداقل ارتفاع آن 60 سانيمتر باشد موجبات جلوگيري از سقوط اشخاص و رفع خطر به عمل آيد.

ماده 8: عرض پلكان عمومي كارگاه بايد حداقل 120 سانتيمتر و پاگردهاي آن متناسب با عرض مزبور باشد. در مورد پلكان‏هايي كه بيش از چهار پله دارد در طرف باز پلكان بايد نرده محكم نصب شود و در مسير پلكان نبايد هيچ گونه مانعي وجود داشته باشد.

ماده 9: عمارات كارگاه بايد به تناسب وسعت محل كار به اندازه كافي در و پنجره براي ورود نور و هوا داشته باشد.

ماده 10: كارگاه‏هايي كه وسايل كار و نوع محصول آن طوري است كه بيشتر در معرض حريق واقع مي‏شود حتي الامكان بايد با مصالح نسوز ساخته شوند.

فصل دوم – روشنايي

ماده 11: در هر كارگاه بايستي روشنايي كافي (طبيعي يا مصنوعي) متناسب با نوع كار و محل تامين شود. در صورتي كه براي روشنايي از نور مصنوعي قوي استفاده شود بايد براي ممانعت از ناراحتي چشم حباب‏هاي مخصوصي نصب گردد.

ماده 12: كليه پنجره‏هاي بدنه و سقف كه جهت روشنايي اطاق‏ها تعبيه شده و كليه چراغ‏ها و حباب‏ها بايد نظيف نگه داشته شود.

فصل سوم - تهويه و حرارت

ماده 13: محل كار در هر كارگاه بايد به طوري تهويه شود كه كارگران هميشه هواي سالم تنفس نمايند. در مورد محل‏هاي كار پوشيده مقدار حداقل هواي لازم هر كارگر بر حسب نوع كار در هر ساعت 30 الي 50 متر مكعب مي‏باشد.

ماده 14: در كارگاه‏هايي كه دود و يا گاز و يا گرد و غبار و يا بخارهاي مضر ايجاد مي‏شود بايد مواد مزبور با وسايل فني موثر طوري از محل توليد به خارج كارگاه هدايت شود كه مزاحمت و خطري براي كارگران ايجاد ننمايد.

ماده 15: در كارگاه‏هايي كه تهويه طبيعي كافي نباشد بايد از وسايل تهويه مصنوعي استفاده شود.

ماده 16: هر كارگاه بايد داراي وسايلي باشد كه در زمستان و تابستان درجه حرارت داخلي آن به وضع قابل تحملي نگاهداري شود.

فصل چهارم - جلوگيري از آتش سوزي و مبارزه با حريق

ماده 17: در هر سالن كار به تناسب تعداد كارگران بايد درهاي يك طرفه‏اي كه به خارج باز شوند به نام درهاي نجات وجود داشته باشد و درهاي مزبور به راهروها و يا معابر خروجي ساختمان منتهي شوند.

ماده 18: درهاي خروجي نجات هيچ وقت نبايد قفل باشد و بايد به وسيله علايم و يا چراغ‏هاي مخصوصي از داخل مشخص باشد.

ماده 19: كليه پلكان‏ها و پاگردها در ساختمان‏هاي بلندتر از دو طبقه (طبقه اول 5 متر و ساير طبقات هر كدام 4 متر محاسبه مي‏شود) بايد با مصالح ساختماني نسوز ساخته شوند.

ماده 20: درهايي كه به طرف پلكان باز مي‏شود بايد لااقل فاصله‏اي به اندازه عرض در تا نخستين پله براي توقف داشته باشد.

ماده 21: در كارگاه‏هايي كه بيشتر احتمال بروز حريق مي‏رود بايد وسايل مخصوص اعلام خطر (آژير) به كار رود به طوري كه در تمام محوطه كار اعلام خطر شنيده شود.

ماده 22: كار فرما موظف است مواد محترقه مورد نياز كارخانه را در تانك‏ها و مخازني كه مقاوم در مقابل آتش باشند نگهداري نمايد و اين مخازن و تانك‏ها بايد از محل كار مجزا و فاصله كافي داشته باشند.

ماده 23: در نقاطي كه مواد منفجره و يا مواد سريع الاحتراق با سريع الاشتعال وجود دارد استعمال دخانيات و روشن كردن و حمل كبريت - فندك و امثال آن‏ها بايد ممنوع گردد.

ماده 24: در موارد زير تعبيه و نصب برق‏گير الزامي است.

الف - ساختمان‏هايي كه در آن مواد قابل احتراق و يا انفجار توليد و يا ذخيره و انبار مي‏شود.

ب - تانك‏ها و مخازني كه بنزين و نفت و روغن و يا مواد قابل اشتغال ديگر در آن‏ها نگهداري مي‏شود.

ج - كوره‏هاي مرتفع و دوكش‏هاي بلند.

فصل پنجم - ماشين آلات، پوشش و حفاظ ماشين آلات

ماده 25: كليه قسمت‏هاي انتقال دهنده نيرو (ترانسميسيون) از قبيل تسمه، فلكه، زنجير و چرخ دنده و امثال آن و همچنين قسمت‏هايي از ماشين‏ها كه امكان ايجاد سانحه براي كارگر داشته باشد بايد داراي پوشش و يا حفاظ با استقامت كافي باشد.

ماده 26: قبل از شروع به تعمير و نظافت و روغن كاري ماشين‏ها بايد به طور اطمينان بخشي آن‏ها را متوقف ساخت.

تبصره - هنگام راه انداختن ماشين‏ها به منظور آزمايش يا پس از تعمير لازم است اين كار با ابزار مطمئن به وسيله متخصصين فني تحت نظر مدير فني و يا نماينده فني ذي صلاحيت او انجام گيرد.

ماده 27: در موقع تعمير تانك‏ها و مخازن مواد خطرناك و قابل احتراق و اشتعال و انفجار از قبيل مخازن بنزين و نفت و روغن و غيره بايد مخازن مذكور تخليه و سپس به خوبي شستشو شود به طوري كه هر گونه مواد زائد و خطرناك از جدار داخلي آن زائل گردد و براي آن كه گازهاي موجوده احتمالي بكلي خارج شود بايد دريچه‏هاي مخازن باز بوده و به وسايل لازم تهويه گردد.

ادامه دارد